Món Nhật Bản


Shojin ryori - Thực phẩm chay

Shojin ryori

SƠ LƯỢC

Ẩm thực Phật giáo là ẩm thực Đông Á có từ lâu đời được truyền bởi các giáo sĩ và nhiều tín đồ từ các khu vực bị ảnh hưởng bởi lịch sử Phật giáo Trung Quốc. Shojin ryori là thực phẩm chay và nó dựa trên thuyết Dharmic về ahimsa (không sát sanh). Thuyết ăn chay rất phổ biến trong các tín ngưỡng Dharmic khác như Ấn Độ giáo, Jaina giáo và đạo Sikh cũng như các tôn giáo Đông Á như Đạo giáo. Trong khi giáo sĩ là những người ăn chay quanh năm, nhiều người tin theo các chế độ ăn chay Phật giáo tạm thời, tương tự như Christian Lent.

Ẩm thực chay được biết đến như sushi (素食) ("thực phẩm chay"), chúnsù (纯 素) ("người ăn chay"), zhāicài (斋菜) ("ngày ăn chay / ăn chay") tại Trung Quốc, Hồng Kông, Malaysia, Singapore và Đài Loan; đồ chay ở Việt Nam; Shojin Ryori (精進 料理, ẩm thực sùng kính) tại Nhật Bản; sachal eumsik (사찰 음식 "ăn chùa") tại Hàn Quốc; jai (เจ) ở Thái Lan và các tên khác ở nhiều nước. Các món ăn bao gồm các món ăn của Phật giáo ở bất kỳ nơi nhất định nào cũng sẽ bị ảnh hưởng bởi phong cách của thực phẩm đó.

NGUỒN GỐC

Nguồn gốc của "thực phẩm chay Phật giáo" là một phong cách riêng biệt của món ăn được gắn với các tu viện, chùa chiền. Chùa là nơi linh thiêng, là nơi luôn mở cửa để công chúng và khách tham quan được phục vụ các món ăn chay cho họ. Tại Nhật Bản, điều này thường được gọi là Shojin Ryori và được phục vụ tại rất nhiều nơi chùa linh thiêng, đặc biệt là ở Kyoto. Vào thời nay, các nhà hàng thương mại đã biết bám vào việc ăn chay này để phục vụ khách hàng theo hình thức vừa ăn chay vừa không ăn chay.

Shojin Ryori được đưa vào Nhật Bản thông qua Trung Quốc và Hàn Quốc cùng với sự ra đời của Phật giáo. Nó đã được biến đổi thành phương pháp nấu ăn của Nhật Bản. Khác với Trung Quốc và Hàn Quốc, nó phát triển phong cách nấu ăn độc đáo riêng của mình với các kỹ năng thực tế và tinh tế. Các loại rau, đặc biệt là đậu nành và các loại hạt là những thành phần chính, và những thành phần này được sử dụng theo mùa.

Trong Phật giáo, "Retribution" được cho là vững chắc và vì quan niệm rằng tất cả mọi thứ của thiên nhiên có sự sống, Shojin Ryori cấm ăn thịt và nó được coi là đức hạnh để chuyển sang sử dụng hầu hết các loại rau và đậu.

Tính đến đầu thế kỷ XX, các thói quen ăn uống của Nhật Bản đã được thống nhất với thiên nhiên, cả rau và thịt động vật đã được đưa vào trong thức ăn hàng ngày của họ. Hiện trên thế giới có rất nhiều hình thức ăn chay khác nhau và có ba nhóm chính như sau:

Nhóm 1: Không ăn thịt nhưng vẫn ăn cá và các loại động vật.
Nhóm 2: Không ăn thịt, cá, gia cầm nhưng vẫn ăn trứng và các chế phẩm từ sữa bò.
Nhóm 3: Không ăn thịt, cá, gia cầm, trứng nhưng vẫn ăn các chế phẩm từ sữa bò.

Tuy nhiên, việc không ăn các loại động vật không có nghĩa là cơ thể bạn sẽ hoàn toàn khoẻ mạnh. Vì vậy, những người ăn chay dù thuộc bất kỳ nhóm nào, cũng cần phải trang bị cho mình đầy đủ những kiến thức về dinh dưỡng để bảo bảo rằng những thực phẩm mà mình lựa chọn cung cấp cho cơ thể đầy đủ carbohyrate, các loại vitamin và khoáng chất.

Shojin ryori

Khẩu phần ăn lý tưởng cho người ăn chay:

  • Ngũ cốc: 50%
  • Rau và trái cây: 33%
  • Các loại thực phẩm khác: 17%
  • Ăn chay giảm cân

Có một thực tế là chúng ta hoàn toàn có thể khoẻ mạnh mà không cần phải ăn thịt. Nhưng một chế độ ăn kiêng thịt chưa chắc đã mang lại cho chúng ta một thân hình mảnh mai và cơ thể khoẻ mạnh. Để có thể thành công trong việc giảm cân, bạn cần phải tuân thủ những điều sau.

  • Không ăn vặt. Các thức ăn vặt như bánh ngọt, khoai tây chiên có thể khiến bạn tăng cân vì chúng thường có hàm lượng chất béo cao.
  • Không sử dụng quá nhiều chất béo khi chiên, xào đồ ăn.
  • Hãy có nhiều món ăn cho mỗi bữa, bởi vì không có loại thực phẩm thực vật nào giàu protein và dưỡng chất như thịt. Nếu bạn không ăn thịt, hãy kết hợp các loại rau củ khác nhau trong một bữa ăn để cơ thể được cung cấp đầy đủ dưỡng chất. Các chất dinh dưỡng có trong thịt mà ít có trong các loại thực phẩm khác bao gồm: sắt, canxi, vitamin D, vitamin B12, kẽm và protein.
  • Bổ sung vitamin và các khoáng chất. Một chế độ ăn chay khoẻ mạnh phải cung cấp cho bạn đầy đủ các dưỡng chất mà cơ thể đòi hỏi. Nếu vì một lý do nào đấy mà chế độ ăn của bạn không cung cấp đủ chất dinh dưỡng cho bạn, hoặc bạn cảm thấy mệt mỏi, có thể hỏi ý kiến tư vấn của các chuyên gia dinh dưỡng để dùng thêm một số vitamin hỗn hợp. Nhưng tuyệt đối không dùng chúng thay thế cho các bữa ăn.

Bảng phân loại dưỡng chất

  • Sắt: hạt điều, cà chua, cam, đậu hũ, đậu Hoà Lan, đậu xanh
  • Canxi: các thực phẩm chế biến từ sữa, sữa đậu nành, nước can, đậu hũ, bông cải xanh.
  • Vitamin D: sữa tươi, sữa đậu nành, bột ngũ cốc.
  • Vitamin B12: trứng, các thực phẩm là từ sữa bò, đậu tương, ngũ cốc.
  • Kẽm: gạo nguyên cám, lúa mì, lúa mạch, trứng, các thực phẩm chế biến từ sữa, đậu hũ, các loại rau có lá xanh, các loại rau củ.
  • Protein: đậu Hoà Lan, thực phẩm chế biến từ đậu tương, các loại hạt.

Xem thêm bài viết liên quan